ATRAKCJE --> Zabytki starego Skoczowa
zdj

Wycieczkę rozpoczynamy na skoczowskim rynku. To centrum średniowiecznego Skoczowa i główny element ówczesnego układu miasta. Od rynku odchodzi siedem ulic. Wśród nich Cieszyńska i Bielska mają charakter tranzytowy, reszta to ulice śródmiejskie.

Choć kształt placu zachował się bez zmian od czasów lokacji, to jego architektura przechodziła wielokrotne przeobrażenia, głównie za sprawą pożarów i wojen. Wyróżniającą się budowlą na rynku jest ratusz (kamienica nr 2) . Stoi w zachodniej pierzei rynku. Powstał na przełomie XVIII i XIX w. w stylu późnego baroku. Zasadniczym elementem fasady jest wieża. Dobudowano ją w 1801 r. Zdobi ją portal w formie archiwolty wspartej na pilastrach. Nad nim widzimy balkon z dwoma herbami. Jeden przedstawia herb Skoczowa, drugi herb arcyksięcia Kazimierza Albrechta. Na kolejnej kondygnacji wieży dostrzec można obraz przedstawiający św. Jana Sarkandra. Okna na wieży, podobnie jak pozostałe, posiadają bogate zdobienia.

Na prawo od ratusza znajdziemy Muzeum Jana Sarkandra. Zapoznamy się w nim z życiem świętego i historią jego kultu (więcej zob. ramka Skoczowski święty, s. 82). Dodatkowo w muzeum można zobaczyć wystawę malarstwa, grafiki, rzeźby i fotografii, kościelne starodruki oraz eksponaty z regionalnych kościołów, jak choćby XVII-wieczny konfesjonał. Sama ­kamienica pochodzi z XVII w. W piwnicach znajduje się kaplica z początku XV w. Ulokowanie muzeum nie jest przypadkowe, tu bowiem w 1576 r. święty przyszedł na świat.

Bardzo ciekawie przedstawia się wschodnia pierzeja rynku. Obecny kształt budynków to wynik odbudowy po pożarze z 1910 r. Ich elewacjom nadano wówczas secesyjny kształt, zdobiąc je motywami kwiatowymi i zwierzęcymi. Uwagę przykuwają ­ozdobne gzymsy oraz stolarka drzwiowa i okienna. Urodę tej pierzei nadają także zakończone rokokowymi attykami budynki nr 15 i 16.

Centrum rynku zdobi kamienna fontanna z rzeźbą przedstawiającą półnagiego mężczyznę na rybie trzymającego muszlę. Nazywa się go „Trytonem”, „Neptunem” lub „Jonaszem”. Jest to figura dłuta skoczowskiego artysty Wacława Donaya i powstała prawdopodobnie pod koniec XVIII w. Na początku XX w. przeniesiono ją na zbocze Kaplicówki. Do centrum miasta wróciła dopiero w 1975 r., a na rynek w latach 90. XX w.

Wychodzimy z rynku ulicą Fabryczną. Docieramy przed okazały biały budynek (nr 5). To jeden z najcenniejszych zabytków Skoczowa. Mieści się w nim Muzeum im. Gustawa Morcinka (więcej zob. ramka Gustaw Morcinek, s. 86). Obecny kształt zawdzięcza odbudowie po pożarze, który strawił go na początku XX w. Mimo podwyższenia o jedną kondygnację zachował swój późnobarokowy, XVIII-wieczny kształt. Jego piwnice pamiętają XV w. Na niezwykle bogato zdobionej elewacji wyróżnia się gzyms kordonowy, półkoliście wygięty nad wejściem. Dostrzeżemy pod nim figurę Chrystusa Dobrego Pasterza oraz portal. Uwagę zwracają również półkoliste narożniki budynku.

W muzealnych wnętrzach zobaczymy nie tylko pamiątki po pochodzącym ze Skoczowa pisarzu Gustawie Morcinku. Eksponaty przybliżają również pradzieje ziemi skoczowskiej oraz rzemiosło Śląska Cieszyńskiego.

Wracamy na rynek i wchodzimy w ulicę Bielską. Warto zwrócić uwagę na ozdobne elewacje budynków nr 18 i 20. Ulicą poprzeczną dochodzimy do ulicy Kościelnej, którą idziemy w prawo w kierunku kościoła. Tuż przy nim znajdziemy ciekawy przykład zabudowy modernistycznej (dom nr 11). Jest surowy, zdobią go jedynie pionowe gzymsy, dzieląc budynek symetrycznie na dwie połowy. Obiekt powstał w 1933 r.

Dochodzimy do świątyni pw. św.św. Apostołów Piotra i Pawła. Znajdujące się przy kościele rzeźby pochodzą z 2. poł. XVIII w. i przedstawiają św. Jana Nepomucena, Jana Kantego, Jana Sarkandra oraz Piotra z Alkantary.

Budowla jest już piątą świątynią, która stoi w tym miejscu. Cztery poprzednie strawiły pożary. Obecna powstała w 1762 r. w stylu późnobarokowym. Jest to budowla trójnawowa. W jej wnętrzu zobaczymy m.in. rokokową ambonę z 1842 r., obraz MB Skoczowskiej z 1737 r. (w ołtarzu bocznym) oraz wiele obrazów i figur nawiązujących do życia św. Jana Sarkandra. Od 2012 r. w złotym relikwiarzu przechowywany jest także fragment materiału nasączony krwią Jana Pawła II

powrót